Γάμος Αρμονίας- Κάδμου: μια συμβολική ιερογαμία

[[ δαμ-ων ]]

Στο γάμο του Κάδμου με την Αρμονία έχουμε μια θεογαμία, εφόσον η Αρμονία, σύμφωνα με την βοιωτική παράδοση, ήταν κόρη του Άρη και της Αφροδίτης ( κάτι ανάλογο έχουμε και στο γάμο του Πηλέα με τη Θέτιδα ). Αυτή η θεογαμία αναβιωνόταν κάθε χρόνο στις τελετές των Καβειρίων Μυστηρίων, τόσο στη Σαμοθράκη όσο και στη Θήβα. O Κάδμος ήταν μυημένος στα Καβείρια της Σαμοθράκης όταν είχε πάει στη Θράκη και στη συνέχεια απ’ όπου περνούσε ίδρυε μυστήρια.

Μερικοί ερευνητές των αρχαίων μυστηρίων ταυτίζουν τον ήρωα με τον Κάδμιλον ( ή Κάβειρον Κάδμο ), που αναφέρεται στα Σαμοθρακικά Καβείρια, που είναι πελασγική θεότητα, πράγμα που συνηγορεί στην Ελληνική καταγωγή του ήρωα.

Ο γάμος του ήρωα με την Αρμονία θεωρείται από πολλούς σαν ο σημαντικότερος σταθμός της ζωής του. Σ’ αυτό το γεγονός έχουν αναφερθεί σχεδόν όλοι οι επικοί και λυρικοί ποιητές, και από τους τραγικούς ο Ευριπίδης. Απεικονίζει την συγκινησιακή του φόρτιση με τους θαυμάσιους στίχους του Χορού, στην τραγωδία του “Φοίνισες”, όπου με λυρισμό και θαυμασμό κάνει την εξαίσια αναφορά στο πρωτόγνωρο συμβάν της καθόδου όλων των θεών από τον Όλυμπο στη γη, στη Θήβα, για να πάρουν μέρος στο γάμο. Ας δούμε αυτούς τους στίχους :

XΟΡΟΣ : Αρμονίας δε ποτ’ εις υμεναίους

ηλυθον Ουρανίδαι, φόρμιγγί τε τείχεα Θήβας

τας Αμφιονίας τε λύρας ύπο πύργος ανέστα

διδύμων ποταμών πόρον αμφί μέσον

Δίρκας, χλοεροτρόφον ά πεδίον

πρόπαρ Ισμηνού καταδεύει.

Αυτό το γάμο τίμησε ο Πατέρας των Θεών κι ανθρώπων, ο Δίας, δείχνοντας πως οι θεοί δεν είναι αγνώμονες προς τους ευεργέτες τους, έστω κι αν είναι άνθρωποι! Γιατί ο Κάδμος κάποτε, που ο Δίας κινδύνευε από τον Τυφωέα, τον βοήθησε.

Είναι γεγονός ότι το ζεύγος Κάδμος-Αρμονία λατρεύονταν στη Θήβα σαν θεότητες. Θεωρούσαν την Αρμονία θεά, γιατί ήταν θυγατέρα δύο θεών, του Άρη και της Αφροδίτης. Σύνδεση με την Αφροδίτη έχουμε και με το ακόλουθο απόσπασμα από τον Παυσανία ( Βοιωτικά, κεφ. 16):

« Οι Θηβαίοι έχουν και ξόανα της Αφροδίτης πόσο παλιά, ώστε να λένε πως τα είχε αφιερώσει η Αρμονία και πως είχαν γίνει από τα ξύλινα ακροστόλια των πλοίων του Κάδμου. Ονομάζουν το ένα Ουρανία, το άλλο Πάνδημο και το τρίτο Αποστροφία. Τα προσωνύμια αυτά τα έδωσε στην Αφροδίτη η Αρμονία: ουρανία για τον αγνό έρωτα, τον απαλλαγμένο από σωματική απόλαυση, πάνδημη για τις σεξουαλικές απολαύσεις και αποστροφία για να αποστρέφει τους ανθρώπους από άνομο πόθο και ανόσια έργα. Γιατί η Αρμονία ήξερε πως πολλά είχαν αποτολμηθεί και από βαρβάρους και από Έλληνες, σαν εκείνα που μεταγενέστερες παραδόσεις αναφέρουν για τη μητέρα του Άδωνι ή για τη Φαίδρα, την κόρη του Μίνωα, ή για το θράκα Τηρέα ».

Η παράδοση διατήρησε σαν θεότητες και τους γιους της Ευρώπης από τον Δία, δύο μάλιστα απ’ αυτούς, τον Μίνωα και τον Ροδάμανθυ, ήθελε ως κριτές των ψυχών των ανθρώπων στον κάτω κόσμο.

Η συνέχεια >> εδώ